Değerli dostlar. Son günlerde Mavi Kart ile ilgili çeşitli sorular gelmektedir. Elbette ki günler geçiyor ve nesiller değişiyor. Bu nedenle bugün hazırladığım mavi kart ile ilgili konuları aşağıda bulabilirsiniz. Mavi Kart, doğumla Türk vatandaşı olup, izinle Türk vatandaşlığından çıkanlara ve onların 3. derecedeki altsoylarına (çocuklarına ve torunlarına) verilir. (Örneğin; başka bir ülke vatandaşı olarak doğan ve sonradan Türk vatandaşlığına geçen ve ondan sonra da Avusturya vatandaşlığına geçenlere mavi kart verilmez.) En son çıkartılan -çipli- mavi kartlar noter, mahkeme, vergi dairesi vs. gibi resmi makamlarda kimlik yerine geçmektedir. İzinle çıkanların T.C. Kimlik numarası değişmez, hep aynı kalır. Ancak mavi kartlıların altsoylarına ve yabancılara verilen ve -9- ile başlayan bir kimlik numarası verilir. Mavi Kartlılar tek vatandaştır. Yani çifte vatandaş değildir.
Mavi kartlılar hangi ülkenin pasaportunu taşıyorsa o ülkenin vatandaşıdır. Mavi Kart yabancı ülke makamları tarafından görüldüğü takdirde hiç bir sorun olmaz. Sorulduğunda yada gerekli olduğunda göstermenizde hiç bir sakıncası yoktur, yasak değildir.. Mavi kartınızı Türkiye'ye girişlerde gümrüklerde, havaalanlarında, limanlarda, tapu dairelerinde, noterliklerde, konsolosluklarda, emniyet müdürlüklerinde, mahkemelerde veya diğer resmi ve özel makamlarda gösterdiğiniz takdirde Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlanmak mümkündür. Gösterilmediği takdirde; (örneğin mahkeme, noter, gümrük vs yabancıların tabi olduğu kanunlara ve işlemlere tabi tutulursunuz..
Mavi kartlıların Türkiye'deki hakları nelerdir;
1) Mavi Kartlılar önceden hiç bir yerden izin almaksızın Türkiye’nin her yerinde, her türlü gayrımenkulleri (ev, arsa, tarla, bağ, bahçe, vb.) satın alabilir, bunlarda oturabilir, kiraya verebilir, bağışlayabilir ve aynı zamanda bunları bir başkasına satabilirler. Türkiye’nin her yerinde, her türlü inşaat veya kat ve arsa karşılığı (ev, daire, apartman, yazlık, kışlık, villa, devre mülk,vb.) inşaatları yaptırabilirler. Türkiye’deki her türlü miras haklarından (Eş, baba, anne, dede, nine, vb.) yararlanabilir, bunları alabilir, bir başkasına devredebilirler. T.C.vatandaşları veraset ilamını noterlerde, mavi kartlılar ise mahkemelerde çıkartabilir. Mavi kartlılar Türkiye’nin her yerinde, hiç bir yerden önceden izin almadan, dilediği kadar kalabilir, ömür boyu ikamet edebilirler. (İsterlerse emniyet müdürlüğünden 5 yıllık kamet Tezkeresi de alabilirler) Türkiye’de istediği yerlere, istediği vasıtayla (kara-deniz-hava) seyahat edebilirler.
Pasaport bir seyahat belgesidir. Türkiye'ye giriş yaptıktan sonra pasaportunuzu evinizde bırakıp, çipli mavi kartınızla gezebilirsiniz. Mavi Kartlılar yurtdışında konsololsuklarımızda veya Türkiye’deki noterliklerde her türlü vekaletnameyi bu Mavi Kartları ile verebilirler. Şayet en son çıkan çipli Mavi Kartınız yoksa veya nüfus müdürlüğünden -mavi kartlılar kütüğünden- bir belge yoksa vekaletname verirken Pasaportun veya yabancı kimliğin Yeminli Tercümandan Türkçe tercümesi istenir. Çipli Mavi Kartınız varsa bu tercümeye gerek yoktur.
2) Mavi Kartlılar Türkiye’de istediği kadar motorlu veya motorsuz araç (kara-deniz-hava) satın alabilir, satabilir, bunları trafiğe kayıt ettirebilir, kullanabilirler. Mavi kartlılar şayet Türkiye’de sigortalı olarak bir iş yerinde çalışır veya bir iş yeri açarsa yurt dışında üzerlerine kayıtlı bir adet motorlu aracını Turig Kurumuna bir Teminat Bedeli ödeyerek, vergisiz ve gümrüksüz olarak Türkiye'ye götürebilir ve mavi plaka alarak aracını kullanabilir. Türkiye’de ikamet edildiği takdirde (1.adres veya 2.adres olarak) vergi dairesinden bir vergi numarası alarak üzerlerine ev telefonu ve cep telefonu alabilir, kayıt ettirebilir, dilediği bankada (T.C.Merkez Bankası dahil) dilediği hesapları açabilir, adına para yatırabilir, hesabından para çekebilir, EFT kullanabilir, her türlü ihaleye girebilirler.
Mavi Kartlılar Türkiye’de istediği yerde bir iş yeri kurabilir, ortak olabilir, sigortalı olarak bir iş de çalışabilir (Devlet memuru olamaz) , sigortasını ödediği sürece Sosyal Güvenlik Kurumundan (SGK-SSK-BAĞ-KUR) kendi, eşi ve çocukları yararlanabilir. Devlet kurumlarında işçi, geçici veya sözleşmeli personel olarak çalışabilirler. Türkiye’de Mavi Kartlı olarak çalıştığı takdirde, çalıştığı süreler kadar (ödediği sigorta primleri üzerinden) zamanı gelince emekli olabilirler. Ortaöğretimini yurt dışında bitirip Türkiye'de üniversiteye devam edenler ile Mavi Kartlılar üniversite öğrenim harcından muaftır, Harç ödemezler. ( https://ytb.gov.tr/.../yurtdisi-vatandaslar-ve-mavi... )
3) Mavi Kartlılar Türkiye’de askerlik yapamaz. Türk vatandaşlığından çıktıkları için Türkiye’de askerlikten dolayı aranmazlar, askerlik dosyaları kapalıdır. Mavi Kartlı anne ve babanın çocukları Türkiye’deki nüfus müdürlüklerine veya yurt dışındaki konsolosluklarına ‘Mavi Kartlılar Nüfus Kütüğüne’ kayıt edilebilir, çocuklarına Mavi Kart alabilirler. Avusturya vatandaşlarına Türkiye'ye girişlerinde vize kalkmıştır. Ancak; gerçek Avusturya vatandaşları Türkiye'ye girişleri sırasında Avusturya pasaportlarında en az 6 aylık bir süre olmalıdır. Nott Pasaport (Acil pasaport) ile Türkiye'ye gitmek isteyen Avusturya vatandaşlarının ikamet ettikleri yerdeki T.C. Başkonsoloslularından vize almaları gerekmektedir.
Mavi Kartlılarda ise Türkiye'ye girişleri sırasında mavi kartları yanlarında olmak şartıyla Avusturya pasaportlarında (çocuk dahi olsa) en az 2 aylık geçerli süre olması şarttır. Mavi Kartınız veya nüfus cüzdanınız yanınızda olmak şartıyla Nott/Acil pasaporta vize almanıza gerek yoktur. Mavi Kartlılar Türkiye’ye giriş yaparken mavi kartları yanındaysa ( Not Pass almış olsalar dahi) kesinlikle vize almazlar. Mavi Kart olmadan Türkiye’ye giriş yapanlar (çocuk dahi olsa) Türkiye’de 3 aydan fazla kalamazlar. Kaldıkları takdirde yurt dışına çıkarken kendilerine 5 yıl Türkiye’ye giriş yasağı ve fazla kaldıkları süre kadar para cezası verilir. Tekrar girişte para cezasını ödedikleri ve mavi kartlarını gösterdikleri takdirde bu giriş yasağı kalkar.
4) Unutmayınız.! Mavi Kartlı kadın ve erkeğin evlenmesi, boşanması, doğumu, ölümü, soyadı değişikliği ve her türlü diğer nüfus olayları yurtdışında konsolosluklarda veya Türkiye'deki nüfus müdürlüklerinde ‘’Mavi Kartlılar Nüfus Kütüğüne’ kayıt edilmesi gerekmektedir. Bu işlemler bilhassa miras ve diğer nüfus olaylarında çok önemli ve gereklidir. Mavi kartlılar yurtdışında vefat ettikleri takdirde hiçbir yerden izin alınmadan cenazeleri Türkiye'ye götürülebilir ve defin işleri yapılabilir. Mavi Kartlıların ölümü halinde Türkiye'deki veraset işlemlerinde veraset ilamı çıkartmak için T.C. Mahkemelerine başvurmak gerekmektedir. Türk vatandaşlarının veraset ilamı ise T.C. Noterliklerinden alınabilir. Mavi Kartlılar Yurt dışında çalıştıkları süreleri Türkiye'deki Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) borçlanarak emekli olamazlar. (Türk vatandaşlığından çıkmadan önceki süreleri mahkemeye ve dava açmaya gerek kalmadan borçlanabilirler. Türk vatandaşlığını kaybettikleri tarihten sonraki yılları borçlanamazlar). Mavi Kartlılar Kütüğünde kayıtlı kişilerin, a) seçme ve seçilme, b) muafen araç c) ev eşyası ithal etme hakları ç) askerlik hizmetini yapma yükümlülüğü yoktur. Yani; Türkiye’deki seçimlerde aday olamazlar, oy veremezler, temel askerlik veya dövizle askerlik yapamazlar, yurt dışındaki Türk vatandaşlarına tanınan-Araç Çıkartma/İthal etme- haklarından faydalanamazlar.
5) Mavi Kartınızı yurt dışında konsolosluklar, yurt içinde nüfus müdürlüklerinde çipli mavi kart ile değiştirebilirsiniz. Bunun için varsa eski mavi kart, 2 adet biometrik fotograf ve yabancı ülke pasaportu veya kimliği gereklidir. Mavi Kart kaybolduğunda gazeteye ilan vermek zorunluluğu yoktur, şahsın kendi isteğine bağlıdır, yeni Çipli Mavi Kartın kullanma süresi 10 yıldır. Eskidiği, yıprandığı veya nüfus kayıtlarında değişiklik olduğu takdirde değiştirmek her zaman mümkündür.. Mavi Kart şahsen imza karşılığı verilir. 18 yaşından küçüklerin mavi kartını anne veya babası, vasisi veya boşanma durumunda mahkeme kararında velayet hakkı olan taraf alabilir. Mavi Kartlılar; yurt dışında konsolosluklardan ve Türkiye'deki PTT'den E-Devlet şifresi alabilirler. 15 yaşından büyükler şahsen Mavi kart almaya başvurabilirler. Mavi Kartlılar Türkiye'deki banka ve sigortaların sunmuş olduğu Bireysel Emeklilik hizmetlerinde verilen Devlet Katkı Payından yararlanabilirler.
Konsolosluktan Türk vatandaşlığından ‘Çıkma İzni‘ ni aldıktan sonra Avusturya pasaportunu alanlar daha sonra 2 yıl içerisinde konsolosluğa giderek ‘Çıkma Belgesi‘ ni almadıkları takdirde Türk vatandaşlığı (çifte vatandaş ) devam ettiğinden tam olarak çıkmış sayılmazlar, nüfus kütükleri açık kalır. (Bu durum Avusturya'da yasaktır) Ayrıca; Bilhassa Çıkma Belgesini almadan Türkiye’ye evlenmeye giden vatandaşlarımız çok büyük sorunlarla karşılaşmaktadır. Bu nedenle Avusturya pasaportunu aldıktan sonra hemen konsolosluğa giderek, ''Çıkma belgesi''nin teslim alınması gerekmektedir. Bir çocuk doğduğu sırada anne veya babasından birisi Türk, diğer Avusturya vatandaşı ise bu çocuk Türk ve Avusturya kanunlarına göre kanunen ömür boyu çifte vatandaş olarak kalabilir, yasak değildir, Avusturya pasaportu ve T.C.Kimliği taşıyabilir. Mavi kartlıların Türkiye'de işledikleri bir suçtan dolayı sınır dışı edilmeleri yada yurda giriş yasağı konulması mümkündür.
Sevgi ve saygılarımla. Viyana. 24.02.2025. mk.