Avusturya’da işsizlik maaşlarının yıllardır eksik hesaplandığı ortaya çıktı. Yüksek İdare Mahkemesi’nin kararı sonrasında AMS, 100 binden fazla kişiye toplam 135 milyon avro geri ödeme yapacak. Hak sahiplerinin başvuruda bulunmasına gerek yok.
Avusturya İş Kurumu (AMS), işsizlik maaşı (Arbeitslosengeld) ve acil işsizlik yardımı (Notstandshilfe) hesaplamalarında kullanılan yöntemin hukuka aykırı bulunmasının ardından kapsamlı bir geri ödeme süreci başlatıyor.
Yüksek İdare Mahkemesi’nin (Verwaltungsgerichtshof – VwGH) kararı doğrultusunda, geçmişte eksik ödeme yapılan 100 binden fazla kişiye toplam yaklaşık 135 milyon avro ödenecek.
Bir Kadının İtirazı 100 Bin Kişiyi İlgilendirdi
Kararın arkasında, düşük gelirle çalışan bir kadının başlattığı hukuki mücadele bulunuyor.
Kadın, işsizlik maaşı hesaplanırken önceki brüt ücretinden yüzde 3 oranında işsizlik sigortası primi düşüldüğünü fark etti. Oysa düşük geliri nedeniyle bu primi ödemekle yükümlü değildi.
Mahkeme, söz konusu hesaplama yönteminin yeterli yasal dayanağa sahip olmadığına hükmetti.
Bu karar, aynı yöntem nedeniyle eksik ödeme alan binlerce kişinin de hak sahibi olmasını sağladı.
Kimler Geri Ödeme Alacak?
AMS’nin açıklamasına göre mahkeme kararının kapsamına giren ve son üç yıl içerisinde işsizlik maaşı veya Notstandshilfe alan kişiler geri ödemeden yararlanabilecek.
En önemli ayrıntı ise başvuru zorunluluğunun bulunmaması.
AMS, hak sahiplerini kendisi belirleyecek ve ödemeleri otomatik olarak gerçekleştirecek.
Geri ödemelerin Ocak 2027’ye kadar tamamlanması planlanıyor.
Kişi Başına Ne Kadar Ödenecek?
Geri ödeme tutarı, kişinin önceki kazancına ve eksik ödeme aldığı süreye göre değişecek.
AMS’nin verdiği örneğe göre:
- Önceki brüt maaşı 2.000 avro olan bir kişi için günlük fark 0,95 avro.
- Bu tutar 30 günlük bir ayda 28,50 avroya karşılık geliyor.
- Eksik ödeme yapılan ay sayısı arttıkça toplam geri ödeme de artabilecek.
Dolayısıyla herkese aynı miktarda ödeme yapılmayacak.
Hatanın Geçmişi 25 Yıla Dayanıyor
Hukuki sorunun temeli 2001 yılına kadar uzanıyor.
2008 yılında düşük gelirli çalışanlar için işsizlik sigortası primlerinde kademeli bir düzenleme yapılmıştı. Ancak bu değişikliğin işsizlik maaşı hesaplamalarını etkilememesi gerektiği yalnızca yasanın gerekçesinde belirtilmiş, kanun metnine açıkça yazılmamıştı.
Yüksek İdare Mahkemesi de bu nedenle uygulamanın yeterli hukuki dayanağı bulunmadığına karar verdi.
AMS Başkanı Johannes Kopf, olayda kurumun veya yasa koyucunun kasıtlı bir yanlışlık yaptığına inanmadığını belirtti.
Üç Yıldan Eski Ödemeler Ne Olacak?
Geri ödemelerde üç yıllık zamanaşımı süresi uygulanacak.
Viyana İşçi Odası (AK Wien) yetkilisi Silvia Hofbauer, bu sürenin dışındaki eski alacaklar için mevcut hukuk çerçevesinde geri ödeme imkânı bulunmadığını açıkladı.
135 milyon avroluk geri ödemenin finansmanı ise Avusturya Sosyal İşler Bakanlığı tarafından sağlanacak.
AMS, eksik ödeme yapılan ve mahkeme kararının kapsamına giren herkesin parasını alacağını duyurdu.
