Lejyonella bakterisinin neden olduğu ağır enfeksiyonlar Avusturya’da yeniden gündemde. Linz’de bu yıl meydana gelen Lejyonella salgınında üç kişinin hayatını kaybetmesinin ardından, Vorarlberg’de geçen yıl yaşanan vakalar da yeniden tartışılmaya başlandı.
Vorarlberg’de geçtiğimiz yıl 42 kişi Lejyonella enfeksiyonu nedeniyle hastanede tedavi edildi. Bunlardan 10’u yoğun bakıma alındı. Vakaların kaynağının büyük olasılıkla Wolfurt’taki bir işletmeye ait soğutma kulesi olduğu değerlendiriliyor. Konuyla ilgili dava ise halen devam ediyor.
Lejyonella ılık suda hızla çoğalıyor
Lejyonella bakterileri özellikle 25 ile 45 derece arasındaki sularda hızla çoğalabiliyor.
Sudaki bakteri yoğunluğu arttığında, Lejyonella çok küçük su damlacıkları ve su buharıyla havaya karışabiliyor. Bu damlacıkların solunmasıyla bakteriler akciğerlere ulaşarak ciddi zatürreye neden olabiliyor.
Lejyonella bakterilerinin gözle görülmesi veya kokusunun alınması mümkün olmadığı için varlığı ancak laboratuvar testleriyle belirlenebiliyor.
Kimyager ve laboratuvar işletmecisi Edwin Kalb, yapılan yaklaşık 10 bin testten 1.000’inde yüksek değerler tespit edildiğini belirtiyor. Ancak bu sonuçların her zaman akut tehlike anlamına gelmediğini, yüksek değerler tespit edildiğinde gerekli önlemlerin alınması gerektiğini ifade ediyor.
Soğutma kuleleri neden risk oluşturuyor?
Endüstriyel tesislerde kullanılan soğutma kuleleri, teknik sistemlerde ortaya çıkan ısının uzaklaştırılmasını sağlıyor. Sıcak su kuleye aktarılırken sistem içerisinde hava dolaştırılıyor. Suyun bir bölümü buharlaşırken kalan kısmı soğuyor.
Ancak sistemdeki suyun sıcaklığı Lejyonella bakterilerinin çoğalması için uygun olan 25-45 derece aralığında bulunabiliyor.
Suyun uzun süre hareketsiz kalması, sistemin kirli olması veya yeterli dezenfeksiyon yapılmaması bakterilerin çoğalmasını kolaylaştırabiliyor.
Test zorunlu ancak yapılıp yapılmadığı denetlenmiyor
Büyük içme suyu sistemlerinde Lejyonella testi yapılması zorunlu. Bu kapsamda büyük konut kompleksleri, oteller, sanayi tesisleri ve bakım evleri gibi yapılar bulunuyor.
Ancak mevcut sistemde yetkili makamların, zorunlu testlerin gerçekten yapılıp yapılmadığını düzenli olarak kontrol etmediği belirtiliyor.
Bu nedenle sorumluluk ve eksikliklerin çoğu zaman ancak bir salgın meydana geldikten sonra araştırılmaya başlandığı eleştirisi yapılıyor.
Wolfurt’taki salgın mahkemede
Vorarlberg’de geçtiğimiz yıl yaşanan Lejyonella salgınıyla ilgili Rattpack davası devam ediyor. Wolfurt’taki ambalaj şirketinin soğutma kulesinin salgının muhtemel kaynağı olduğu değerlendiriliyor.
Şirket tarafındaki sanıklar sorumluluğun bakım şirketinde olduğunu savunurken, bakım şirketinin çalışanı ise Rattpack tarafından Lejyonella testi yapılması için herhangi bir talimat verilmediğini ileri sürüyor.
Davanın ikinci duruşmasının sonbaharda yapılması bekleniyor.
Soğutma kuleleri için kayıt sistemi talebi
Vorarlberg’de kaç adet soğutma kulesinin bulunduğuna ilişkin resmi bir kayıt bulunmuyor.
TÜV bu nedenle soğutma kulelerinin tamamının yer aldığı merkezi bir kayıt sistemi oluşturulmasını talep ediyor.
Kimyager Edwin Kalb da bu öneriyi destekliyor. Kalb’e göre ülkedeki tesislerin nerede bulunduğu ve hangi sistemlerin kullanıldığı ne kadar iyi bilinirse, denetimler de o kadar etkili gerçekleştirilebilir.
Evlerde de Lejyonella riski var
Lejyonella tehlikesi yalnızca sanayi tesisleri veya büyük binalarla sınırlı değil. Uzun süre kullanılmayan su tesisatlarında da bakteriler çoğalabiliyor.
Tesisat uzmanı Stephan Descher, özellikle uzun süre kullanılmayan muslukların düzenli olarak akıtılmasını öneriyor.
Modern sıcak su kazanlarının çoğu, Lejyonella bakterilerini öldürmek amacıyla haftada bir kez suyu otomatik olarak yüksek sıcaklığa çıkarıyor. Ancak eski sistemlerde bu işlemin otomatik olarak gerçekleşmeyebileceğine dikkat çekiliyor.
Otelde ilk iş muslukları açıyor
Descher, tatilde kaldığı otellerde de önlem aldığını belirterek odaya girdikten sonra muslukları açıp suyu yaklaşık beş dakika akıttığını söylüyor.
Özellikle uzun süre kullanılmamış duş ve musluklarda suyun bir süre akıtılması, tesisatta beklemiş suyun uzaklaştırılmasına yardımcı olabiliyor.
Uzmanlar, su tasarrufunun önemli olduğunu ancak Lejyonella riskine karşı özellikle uzun süre kullanılmayan tesisatlarda dikkatli davranılması gerektiğini vurguluyor.
