İsrail’in sert tepki gösterdiği Avusturya Cumhurbaşkanı Alexander Van der Bellen’in “savaş suçları” açıklaması uluslararası hukuk uzmanları tarafından değerlendirildi. Manfred Nowak ve Ralph Janik, Van der Bellen’in sözlerinin uluslararası hukuk açısından doğru olduğu görüşünü dile getirdi.
Van der Bellen, New York’taki Birleşmiş Milletler Genel Kurulu görüşmeleri sırasında İsrail’in Gazze Şeridi ve işgal altındaki Batı Şeria’daki uygulamalarını eleştirerek “uluslararası hukuk ihlalleri” ve “savaş suçları” ifadelerini kullanmıştı. ORF de Cumhurbaşkanı’nın sözlerinin hem Avusturya’da hem de uluslararası alanda yoğun tartışmalara yol açtığını aktardı.
Nowak: “Uluslararası hukuk açısından doğru”
Viyana Demokrasi ve İnsan Hakları Forumu’ndan uluslararası hukuk uzmanı Manfred Nowak, APA’ya yaptığı değerlendirmede Van der Bellen’in özellikle Batı Şeria’daki gelişmelere işaret ettiğini söyledi.
Nowak, Van der Bellen’in sözlerinin “uluslararası hukuk açısından doğru” olduğunu belirterek, Cumhurbaşkanı’nın açıklamalarının hukuki açıdan dayanağı bulunduğunu savundu.
Nowak ayrıca Van der Bellen’in “soykırım” ifadesini kullanmadığına dikkat çekti. Uzman, açıklamaların bu kadar geniş yankı uyandırmasını Avusturya’nın tarihsel nedenlerle İsrail’e yönelik eleştiriler konusunda bugüne kadar oldukça temkinli davranmasıyla ilişkilendirdi. Ona göre Van der Bellen’in çıkışı, bu geleneksel tutumdan belirli ölçüde uzaklaşma anlamına geliyor.
Janik de hukuki dayanak bulunduğunu savundu
Sigmund Freud Özel Üniversitesi’nden uluslararası hukuk uzmanı Ralph Janik de Van der Bellen’in İsrail’e yönelik savaş suçu suçlamasını uluslararası hukuk açısından doğru bulduğunu söyledi.
Janik, Gazze’de insancıl hukukun ihlal edildiğine ilişkin çok sayıda rapor bulunduğuna ve Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin üst düzey İsrailli hükümet yetkilileriyle ilgili savaş suçu iddialarına yönelik süreçler yürüttüğüne dikkat çekti. Ayrıca Uluslararası Adalet Divanı’nın İsrail’in işgal ve yerleşim politikalarının hukuki sonuçlarına ilişkin danışma görüşüne atıfta bulundu.
Uzmanların değerlendirmeleri hukuki görüş niteliği taşıyor. İsrail hükümeti ise Van der Bellen’in suçlamalarını reddediyor ve İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar Cumhurbaşkanı’nın açıklamalarına sert tepki gösterdi.
Uluslararası Ceza Mahkemesi konusunda da görüş ayrılığı
Van der Bellen, Uluslararası Ceza Mahkemesi konusunda ABD yönetiminden farklı düşündüğünü de açıkça ifade etti. Cumhurbaşkanı, mahkemenin gerekli bir kurum olduğunu savundu.
Nowak ise ABD’nin Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne yönelik baskısının kurum açısından olumsuz sonuçlar doğurabileceğini belirtirken, Avrupa Birliği’nin mahkemeye verdiği güçlü desteğe dikkat çekti. Uzman, dünya genelindeki devletlerin büyük bölümünün mahkemeyi desteklemeyi sürdüreceği görüşünü dile getirdi.
