ÖAMTC, tatilcileri deniz kabuğu, kum, taş, bitki ve bazı hediyelik eşyalar konusunda uyardı. Türkiye’ye giden veya Türkiye’den Avusturya’ya dönen gurbetçilerin de hem Türk hem de Avrupa gümrük kurallarına dikkat etmesi gerekiyor.
Yaz tatili döneminde seyahatler yoğunlaşırken Avusturya Otomobil, Motosiklet ve Touring Kulübü ÖAMTC, yurt dışından getirilen tatil hatıraları konusunda önemli bir uyarıda bulundu.
Birçok tatilci, sahilden aldığı birkaç deniz kabuğu, bir avuç kum, taş veya bitkinin sorun oluşturmayacağını düşünüyor. Ancak bu tür doğal hatıraların bazı ülkelerden çıkarılması yasak. Kurallara uymayanlar yüksek para cezalarıyla, eşyalara el konulmasıyla ve bazı durumlarda hapis cezasıyla karşılaşabiliyor.
Ceza 80 bin Euroya kadar çıkabiliyor
Nesli tükenme tehlikesi altındaki hayvan ve bitki türleri, uluslararası CITES sözleşmesi kapsamında korunuyor. Bu hayvan ve bitkilerden üretilen hediyelik eşyaların izinsiz satın alınması veya Avusturya’ya getirilmesi suç oluşturabiliyor.
ÖAMTC’ye göre bu tür ürünlerin yasa dışı şekilde Avusturya’ya sokulması halinde 80 bin Euroya kadar para cezası veya beş yıla kadar hapis cezası uygulanabiliyor.
Hangi ülkede ne yasak?
Hırvatistan
Hırvatistan’da koruma altında bulunan bazı deniz kabuğu ve deniz salyangozu türlerinin ülke dışına çıkarılması yasak. İşlenmemiş trüf mantarı da gerekli izin alınmadan yurt dışına götürülemiyor.
İtalya
İtalya’daki sahillerden kum ve deniz kabuğu alınması yasak olabiliyor. Cezalar bölgelere göre değişirken özellikle Sardinya’da sahilden kum, taş veya deniz kabuğu alanlara 3 bin Euroya kadar para cezası uygulanabiliyor.
Yunanistan
Arkeolojik alanlardan tarihi eser niteliği taşıyan herhangi bir nesnenin veya taşın alınması kesinlikle yasak. Tatilcinin sıradan bir taş olduğunu düşündüğü parça bile arkeolojik buluntu olarak değerlendirilebiliyor.
Fransa
Fransa’da kıyıların ve doğal alanların korunması amacıyla bazı bölgelerden kum, taş, deniz kabuğu ve bitki götürülmesine izin verilmiyor. Özellikle millî parklar ve koruma alanlarındaki bitkilere zarar verilmesi halinde cezalar 150 bin Euroya kadar çıkabiliyor.
İspanya
İspanya’dan deniz kabuğu, fosil ve volkanik taş gibi doğal malzemelerin çıkarılması yasak olabiliyor. Özellikle Fuerteventura’daki “Popcorn Plajı”nda bulunan ve patlamış mısıra benzeyen fosilleşmiş yosun parçalarının turistler tarafından götürülmesini önlemek amacıyla havaalanında sıkı kontroller yapılıyor.
Sakız, elektronik sigara ve güneş kremi de sorun olabilir
Yasaklar yalnızca tatil yerinden alınan doğal hatıralarla sınırlı değil. Avusturya’da günlük yaşamda kullanılan bazı ürünler, başka ülkelerde yasak veya ciddi biçimde kısıtlanmış olabiliyor.
ÖAMTC’nin verdiği bilgilere göre elektronik sigaralar Avustralya ve Vietnam’da ciddi kısıtlamalara tabi. CBD damlaları gibi kenevir ürünleri ise birçok Afrika ve Güney Amerika ülkesinde yasak olabiliyor.
Singapur’a sakız götürülmesi sıkı kurallara bağlı. Kenya’ya plastik poşet sokulmasına izin verilmiyor. Hawaii, bazı Karayip adaları ve Avustralya’da ise çevreye zarar verdiği gerekçesiyle belirli UV filtrelerini içeren güneş kremleri yasaklanabiliyor.
Avusturya’da yaygın olarak satılan sürpriz yumurtaların ABD’ye sokulması da ürünün içindeki küçük oyuncak nedeniyle yasak kapsamında değerlendirilebiliyor.
Türkiye’ye giden gurbetçiler de dikkat etmeli
ÖAMTC’nin uyarıları, yaz tatilini Türkiye’de geçiren gurbetçiler açısından da önem taşıyor. Yolcuların yalnızca Türkiye’ye girişte değil, tatil sonrasında Avusturya’ya veya başka bir Avrupa ülkesine dönüşte uygulanacak kuralları da dikkate alması gerekiyor.
Türkiye’ye yolcu beraberinde getirilen eşyanın kişisel veya ailevi kullanım amacı taşıması, ticari miktar ve nitelikte olmaması gerekiyor. Türkiye Ticaret Bakanlığının güncel bilgilendirmesine göre 15 yaşından büyük yolcular için toplam değeri 430 Euroyu, 15 yaşından küçükler için ise 150 Euroyu aşmayan hediyelik eşya vergiden muaf tutuluyor.
Bu sınır, her ürünün Türkiye’ye serbestçe getirilebileceği anlamına gelmiyor. Canlı hayvanlar, hayvansal ürünler, bitkiler, tohumlar ve bazı bitkisel ürünler ayrıca sağlık, karantina ve izin kurallarına tabi olabiliyor.
Türkiye’ye yolcu beraberinde tüketim amacıyla getirilen taze veya kuru meyve ve sebzelerde belirli miktar sınırları uygulanıyor. Resmî bilgilere göre yolcu beraberinde en fazla üç kilograma kadar taze veya kuru meyve ve sebze getirilebiliyor; daha yüksek miktarlar ithalat işlemlerine tabi tutulabiliyor.
Canlı hayvanlar ve hayvansal ürünler de sınır kapılarında veteriner kontrolüne tabi tutulabiliyor. Bu nedenle et, süt ürünü, balık, hayvansal gıda veya canlı hayvan getirecek kişilerin yolculuktan önce güncel kuralları kontrol etmesi gerekiyor.
Türkiye’den Avusturya’ya dönerken iki ayrı kural geçerli
Türkiye’den Avusturya’ya dönen gurbetçilerin iki farklı noktaya dikkat etmesi gerekiyor. İlk olarak ürünün Türkiye’den çıkarılmasının serbest olması, ikinci olarak da Avusturya veya Avrupa Birliği’ne sokulmasına izin verilmesi gerekiyor.
Türkiye’den alınan hediyelik eşyalar için Avusturya’ya dönüşte uygulanan gümrük muafiyeti de yolculuk şekline göre değişiyor. ÖAMTC’nin Türkiye seyahat bilgilerine göre Avusturya’ya kara yoluyla dönenlerin beraberinde getirdiği ürünlerde 300 Euro, uçak veya gemiyle dönenlerde ise 430 Euroya kadar olan eşya için muafiyet uygulanıyor. 15 yaşından küçük yolcular için sınır 150 Euro.
Ancak bu parasal sınırlar koruma altındaki hayvan ve bitki türlerinden üretilen ürünleri, yasaklı gıdaları veya özel izin gerektiren eşyaları kapsamıyor.
Örneğin mercan, bazı deniz kabukları, egzotik hayvan derileri, kaplumbağa kabuğundan yapılmış ürünler, fildişi, doldurulmuş hayvanlar ve koruma altındaki bitkiler CITES kapsamında olabilir. Bu tür ürünlerin faturası bulunsa bile gerekli izin belgeleri olmadan Avrupa Birliği’ne sokulması mümkün olmayabilir.
Yol güzergâhındaki ülkelerin kuralları da unutulmamalı
Türkiye’ye otomobille gidip gelen gurbetçilerin yalnızca Türkiye ve Avusturya kurallarını değil, güzergâh üzerinde geçtikleri ülkelerin düzenlemelerini de dikkate alması gerekiyor.
Bir ürünün Türkiye’den yasal olarak satın alınmış olması, Bulgaristan, Sırbistan, Hırvatistan, Slovenya, Macaristan veya Avusturya sınırından sorunsuz geçirilebileceği anlamına gelmiyor.
Özellikle fazla miktarda sigara, alkol, et ve süt ürünleri, bitkiler, tohumlar, sahte markalı ürünler ve koruma altındaki türlerden üretilen eşyalar sınır kontrollerinde sorun oluşturabiliyor.
Masum görünen hatıra tatilin en pahalı eşyasına dönüşebilir
Uzmanlar, tatilcilerin satın aldıkları veya doğadan topladıkları bir ürünü bavula koymadan önce üç soruya cevap aramasını tavsiye ediyor:
- Ürünün tatil yapılan ülkeden çıkarılması serbest mi?
- Geçilecek ülkelerde bu ürünle ilgili bir yasak bulunuyor mu?
- Ürün Avusturya’ya veya Türkiye’ye yasal olarak sokulabiliyor mu?
Sahilden alınan bir avuç kum, birkaç deniz kabuğu, taş, bitki veya ucuz bir hediyelik eşya, gümrükte el konulan ve binlerce Euro ceza ödenmesine neden olan pahalı bir tatil hatırasına dönüşebilir.
