Orta Doğu’daki savaşın yol açtığı enerji maliyetlerindeki artışın, önümüzdeki dönemde gıda fiyatlarına da yansıması bekleniyor. Avusturya’da gıda sektörünün temsilcileri, fiyat artışlarının kaçınılmaz olduğunu açık şekilde dile getiriyor.
Avusturya Ekonomi Odası’na bağlı gıda sanayi temsilcisi Stephan Büttner, “Fiyatlar artacak, bu kesin. Sadece ne kadar artacağı belirsiz” diyerek sektörün karşı karşıya olduğu baskıyı özetledi. Artan enerji maliyetlerinin üretimden taşımaya, ambalajdan lojistiğe kadar tüm zinciri etkilediği belirtiliyor.
Son dönemde özellikle taşımacılık maliyetlerinde ciddi artış yaşandı. Yakıt fiyatlarındaki yükseliş, ürünlerin raflara ulaşana kadar geçen sürede maliyetleri katlıyor. Ayrıca cam, alüminyum ve plastik gibi enerji yoğun üretim gerektiren malzemelerin fiyatları da yükselirken, ambalaj maliyetlerinin bazı alanlarda iki katına çıktığı ifade ediliyor. Tarımda kullanılan gübre fiyatlarının artması da gıda üretimini doğrudan etkileyen diğer önemli faktörler arasında yer alıyor.
Uzmanlar, yaşanan enflasyonun büyük ölçüde dış kaynaklı olduğuna dikkat çekiyor. Gıda fiyatları bugüne kadar enflasyonu kısmen dengelese de, maliyet artışlarının gecikmeli olarak raflara yansıması bekleniyor. Bu nedenle önümüzdeki haftalar ve aylarda fiyat artışlarının daha belirgin hale gelmesi öngörülüyor.
Sektör temsilcileri, son yıllarda maliyetlerin hızla artmasına rağmen üretim hacminin yaklaşık 12 milyar avro seviyesinde sabit kaldığını belirtiyor. Özellikle işçilik maliyetlerinin yüzde 25 artması, firmaların rekabet gücünü zayıflatıyor. Bu durum, ihracatın düşmesine ve tarım-gıda alanındaki dış ticaret açığının büyümesine yol açıyor.
Öte yandan sektör, bazı siyasi düzenlemelerin de baskıyı artırdığını savunuyor. Planlanan kâr marjı denetimleri ve plastik vergisindeki artışın, işletmeler üzerinde ek yük oluşturacağı ifade ediliyor. Şirketler, maliyetleri kendi içinde dengeleme imkanlarının büyük ölçüde tükendiğini ve yeni artışların doğrudan tüketiciye yansıyacağını belirtiyor.
Uzmanlara göre mevcut şartlar değişmezse, üretimin yurtdışına kayma riski de bulunuyor. Gıda sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin başka ülkelere yönelmesi, uzun vadede yerli üretimi zayıflatabilir.
Önümüzdeki süreçte gıda fiyatlarının ne ölçüde artacağı henüz netlik kazanmasa da, sektör temsilcileri fiyat artışlarının kaçınılmaz olduğu görüşünde birleşiyor.
