ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonun ardından dünyanın farklı bölgelerinden art arda açıklamalar yapıldı. Birçok ülke uluslararası hukuka vurgu yaparken, bazı ülkeler saldırıları kınadı, bazıları ise itidal ve diplomasi çağrısında bulundu.
Rusya: “Uluslararası hukuk ihlal edildi”
Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitriy Medvedev, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını eleştirdi. Medvedev, müzakere süreci devam ederken gerçekleştirilen operasyonların örtbas amacı taşıdığını savundu.
Rusya Dışişleri Bakanlığı da yayımladığı yazılı açıklamada, Birleşmiş Milletler üyesi egemen bir devlete yönelik saldırının uluslararası hukukun temel ilkelerini ihlal ettiğini belirtti. Açıklamada, nükleer tesislerin hedef alınmasının kabul edilemez olduğu vurgulandı.
Avrupa Birliği: “Diplomatik çözüm öncelikli”
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Orta Doğu’daki gelişmelerin tehlikeli olduğunu belirterek sivillerin korunması ve uluslararası hukuka uyulması gerektiğini ifade etti. Avrupa Birliği’nin diplomatik çözüm arayışlarını sürdürdüğünü kaydetti.
Almanya, Fransa, İspanya ve İsviçre de gelişmeleri yakından izlediklerini duyurdu. Almanya kriz masası oluşturduğunu açıklarken, Fransa bölgedeki vatandaşlarının ve askeri unsurlarının güvenliğini öncelik olarak gördüğünü bildirdi. İsviçre ise tüm taraflara azami itidal çağrısında bulundu.
Orta Doğu’dan sert açıklamalar
Suudi Arabistan, İran’ın bölge ülkelerine yönelik saldırılarını kınadığını ve hedef alınan ülkelerle dayanışma içinde olduğunu açıkladı. Katar, topraklarının hedef alınmasını egemenlik ihlali olarak değerlendirdi ve uluslararası hukuk çerçevesinde yanıt verme hakkını saklı tuttuğunu bildirdi.
Ürdün, çatışmanın parçası olmadığını ve egemenliğinin ihlaline izin vermeyeceğini duyurdu. Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri de İran’ın saldırılarını kınayarak güvenlik ve istikrarın korunması gerektiğini vurguladı.
Filistin merkezli Hamas ise ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonlarını bölge güvenliğine yönelik açık bir saldırı olarak nitelendirdi.
Asya’dan diplomasi çağrısı
Pakistan, İran’a yönelik saldırıları şiddetle kınadığını açıkladı ve krizin müzakere yoluyla çözülmesi gerektiğini bildirdi. Malezya Başbakanı, askeri harekatın bölgeyi felaketin eşiğine getirdiğini savunarak diplomasi çağrısı yaptı.
Endonezya, taraflara itidal çağrısında bulunurken, gerekmesi halinde arabuluculuk yapmaya hazır olduğunu duyurdu. Japonya hükümeti ise vatandaşlarının güvenliği için kriz yönetim birimi kurduğunu açıkladı. Avustralya da bölgeye yönelik seyahat uyarılarını en üst seviyeye çıkardı.
İspanya: “Tek taraflı askeri harekatı reddediyoruz”
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, ABD ve İsrail’in tek taraflı askeri harekatını reddettiklerini açıkladı. İspanya Dışişleri Bakanlığı, uluslararası hukuka saygı gösterilmesi gerektiğini vurguladı.
KKTC’den barış çağrısı
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, sorunların diplomasi ve hukuk zemininde çözülmesi gerektiğini belirterek, bölgenin istikrara ihtiyacı olduğunu ifade etti.
Bölgesel gerilim tırmanıyor
İran ile ABD arasındaki müzakere süreci devam ederken başlatılan saldırılar sonrası karşılıklı füze atışları gerçekleşti. İsrail ve İran hava sahalarını kapatırken, bazı bölge ülkelerinde ABD üsleri hedef alındı. Çok sayıda ülke, daha geniş çaplı bir çatışma riskine karşı uyarıda bulundu.
