Avusturya’da çocuk bakım parası (Kinderbetreuungsgeld) sisteminde ailelerin uzun süredir şikâyet ettiği karmaşık başvuru süreçlerinin kolaylaştırılması için önemli bir adım atıldı. Ulusal Meclis, bürokrasinin azaltılması, işlemlerin dijitalleştirilmesi ve aileler için daha şeffaf hale getirilmesi yönündeki kararı oybirliğiyle kabul etti.
Ancak ailelere ödenen çocuk bakım parasının miktarının artırılması konusunda şu aşamada alınmış yeni bir karar bulunmuyor. Somut önerilerin 2026 yılı sonuna kadar hazırlanması bekleniyor.
Beş parti de destek verdi
23 Eylül’de Ulusal Meclis’te kabul edilen karar ÖVP, SPÖ, NEOS, FPÖ ve Yeşillerin desteğini aldı.
Aile Bakanı Claudia Bauer’den, bakanlıklar arası çalışma grubunun hazırlıkları kapsamında çocuk bakım parasına ilişkin bürokrasinin azaltılması ve ailelerin işlemlerinin kolaylaştırılması için yeni öneriler sunması istendi.
Başvurular daha kolay ve dijital olacak
Planlanan değişikliklerin merkezinde başvuru ve idari işlemlerin sadeleştirilmesi bulunuyor.
Mevcut süreçlerin iyileştirilmesi, daha fazla işlemin dijital ortama taşınması ve ailelerin başvurularının hangi aşamada olduğunu daha kolay anlayabilmesi amaçlanıyor.
Düzenlemeler yalnızca Avusturya içindeki başvuruları değil, sınır ötesi durumları da kapsayacak. Özellikle anne veya babadan birinin Avusturya’da, diğerinin başka bir AB ülkesinde çalıştığı ailelerde çocuk bakım parası işlemleri daha karmaşık hale gelebiliyor. Parlamento kararında bu tür durumlarda da şeffaflığın artırılması açıkça isteniyor.
21 bin danışmanlık görüşmesi yapıldı
Sistemde yaşanan sorunların boyutuna ilişkin dikkat çekici rakamlar da parlamentodaki görüşmelerde gündeme geldi.
İşçi Odası’nın (AK) yalnızca 2024 yılında ebeveynlere yaklaşık 21 bin danışmanlık hizmeti verdiği, bunların önemli bir bölümünün ebeveyn izni, çocuk bakım parası veya babalık izniyle ilgili sorunlardan oluştuğu belirtildi.
AK’nin çevrim içi anketine katılanların yüzde 60’ı da çocuk bakım parası sisteminden “hiç memnun olmadığını” veya “pek memnun olmadığını” bildirmişti.
Geri ödeme talepleri azalacak mı?
Aileler açısından en önemli sorunlardan biri de sonradan ortaya çıkabilen geri ödeme talepleri. Yanlış veya eksik bilgi nedeniyle bazı ailelerin daha sonra aldıkları paranın bir bölümünü geri ödemeleri gerekebiliyor.
Ancak kabul edilen karar, geri ödeme uygulamalarını doğrudan değiştiren yeni bir yasa değil. Dolayısıyla hangi durumlarda geri ödeme isteneceği veya bu konuda hangi kuralların değişeceği henüz belli değil.
Şimdilik ödeme miktarı değişmiyor
Aileler açısından önemli bir diğer ayrıntı da şu: Çocuk bakım parasına yeni bir zam veya yeni ödeme miktarı henüz kararlaştırılmadı.
23 Eylül’de alınan karar esas olarak başvuru sisteminin kolaylaştırılması, bürokrasinin azaltılması, dijitalleşmenin artırılması ve işlemlerin daha anlaşılır hale getirilmesini amaçlıyor.
Aile Bakanı Claudia Bauer’den somut önerileri 2026 yılı sonuna kadar sunması istendi. Hangi değişikliklerin yasalaşacağı ve ailelerin yeni uygulamalardan ne zaman yararlanabileceği hazırlanacak öneriler sonrasında netleşecek.
