Avusturya’da temel gıda ürünlerine yönelik Katma Değer Vergisi (KDV) indirimi 1 Temmuz itibarıyla yürürlüğe girdi. Birçok temel gıda ürününde vergi oranı yüzde 10’dan yüzde 4,9’a düşürülürken, hükümet uygulamanın hane halkına yıllık ortalama 100 Euro tasarruf sağlayacağını açıkladı. Ancak bazı ürünlerdeki istisnalar ve karmaşık vergi kuralları hem tüketiciler hem de sektör temsilcileri tarafından eleştiriliyor.
ÖVP, SPÖ ve NEOS koalisyon hükümetinin hayat pahalılığıyla mücadele kapsamında hayata geçirdiği düzenleme, yıllık yaklaşık 400 milyon Euro’luk bir vergi indirimi öngörüyor. Düzenlemenin bir bölümünün ise paket vergisiyle finanse edilmesi planlanıyor.
Avusturya Ticaret Birliği (Handelsverband), gıda perakende sektörünün yeni sisteme hazır olduğunu belirterek, vergi indiriminin tamamının ve gecikmeden tüketici fiyatlarına yansıtılacağını duyurdu.
Hangi ürünlerde KDV düştü?
Yeni düzenlemeyle birlikte aşağıdaki temel gıda ürünlerinde KDV oranı yüzde 10’dan yüzde 4,9’a indirildi:
Süt ve süt ürünleri
Süt (laktozsuz süt dahil)
Tereyağı
Doğal yoğurt
Taze tavuk yumurtası
Sebzeler
Patates
Domates
Soğan
Sarımsak
Pırasa
Lahana çeşitleri
Karnabahar
Alabaş
Marul
Havuç
Şalgam
Kereviz
Salatalık
Fasulye
Bezelye
Kabak
Patlıcan
Biber
Kuşkonmaz
Dondurulmuş sebzeler
Meyveler
Elma
Armut
Ayva
Kayısı
Kiraz
Şeftali
Erik
Tahıl ve unlu mamuller
Pirinç
Buğday unu
İrmik
İç dolgusu bulunmayan makarna
Sade ekmek ve birçok ekmek çeşidi
Glutensiz ekmek
Diğer
Sofra tuzu
Her ürün indirim kapsamına girmiyor
Vergi indirimi her ürünü kapsamıyor. Kanunda yer alan teknik kriterler nedeniyle benzer ürünlerde farklı KDV oranları uygulanabiliyor.
Örneğin yağ veya şeker oranı belirli sınırların üzerinde olan kruvasan, briyoş ve bazı tuzlu hamur işleri yüzde 10 KDV ile satılmaya devam edecek.
Benzer şekilde sade bir ekmek indirimden yararlanırken, içine sucuk, salam, peynir veya Leberkäse konularak hazırlanan sandviçlerde eski vergi oranı uygulanacak.
Doğal yoğurt yüzde 4,9 KDV kapsamına girerken, meyveli veya aromalı yoğurtlar içeriklerine bağlı olarak yüzde 10 KDV ile vergilendirilmeye devam edebilecek.
Ayrıca klasik tereyağı indirimden yararlanırken, otlu tereyağı ve yoğurt tereyağı kapsam dışında bırakıldı.
Aynı ürün, farklı vergi
Yeni düzenlemede ürünün nasıl tüketildiği de vergi oranını etkiliyor.
Marketten satın alınarak eve götürülen süt veya ekmekte yüzde 4,9 KDV uygulanırken, aynı ürünün restoran veya kafede tüketilmesi halinde yüzde 10 KDV alınmaya devam edecek.
Bu durum, tüketiciler açısından en çok tartışılan konular arasında yer alıyor.
Perakende sektörü: Hazırlık maliyeti 6 milyon Euro
Vergi değişikliğinin uygulanabilmesi için binlerce ürünün kasa sistemlerinde ve muhasebe altyapılarında yeniden tanımlanması gerekti.
Avusturya Ticaret Birliği, üyelerinin yeni sisteme geçebilmek için yaklaşık 6 milyon Euro yatırım yaptığını açıkladı. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin kısa sürede yapılan bu değişiklik nedeniyle önemli maliyetlerle karşı karşıya kaldığı belirtildi.
Muhalefetten sert eleştiri
Yeni uygulama muhalefetin de tepkisini çekti.
FPÖ Genel Başkanı Herbert Kickl, düzenlemeyi "tam anlamıyla başarısız bir bürokrasi canavarı" olarak nitelendirirken, Yeşiller Partisi ise vergi indiriminin sosyal açıdan yeterince hedef odaklı olmadığını savundu.
Hükümet ise uygulamanın artan yaşam maliyetleri karşısında vatandaşlara doğrudan destek sağlayacağını ve temel gıda ürünlerini daha erişilebilir hale getireceğini belirtiyor.
